Bóg Rgiełc


Rgiełc syn Reży i Rgła. Pan Roli i Władca Ziemi Uprawnej, Pan O Żelaznych Zębach, Pan Robót Rolnych. Opiekuje się ziemią uprawną i uprawami polowymi od ich siewu do zbioru, dba o pulchność ziemi i jej tłustość. Zwłaszcza strzeże razem z Reżą-Raganą zbóż, ale i dużych upraw w rodzaju koniczyn, karpieli, buraków, ziemniaków, rzepaku, gryki, łubinu, kukurydzy, kapusty i innych. Jego opiece powierzone są wszystkie duże uprawy a więc także wielkie zagony fasoli, kwiatów, ziół, tytoniu, konopi, maku, soczewicy czy brukwi.



kolovrat1


RGIEŁC

Ród: Rogale


Zajmowany krąg:
Siódmy Krąg, Krąg Małych Mogtów


Pochodzenie:
Rgiełc syn  Reży i Rgła


Rodzeństwo:
Siostra Żywia-Siwa


Dzieci, potomkowie:
Konopielka córka Rgiełca i Obiły


Postacie-wcielenia (równe miana):
Rżec, Rogołec i Kiełt


Inne nazwania jego osoby (przydomki):
Pan Roli i Władca Ziemi Uprawnej, Pan O Żelaznych Zębach, Pan Robót Rolnych.


Funkcje, zakres działania:
Opiekuje się ziemią uprawną i uprawami polowymi od ich siewu do zbioru, dba o pulchność ziemi i jej tłustość. Zwłaszcza strzeże razem z Reżą-Raganą zbóż, ale i dużych upraw w rodzaju koniczyn, karpieli, buraków, ziemniaków, rzepaku, gryki, łubinu, kukurydzy, kapusty i innych. Jego opiece powierzone są wszystkie duże uprawy a więc także wielkie zagony fasoli, kwiatów, ziół, tytoniu, konopi, maku, soczewicy czy brukwi.


Narzędzia czarowne – oznaki władzy:
Złota Motyka, albo Złote (Żelazne) Radło-Oradło.


Pomocnicy (Stworze – bogunowie):
Południce (Polednice, Połdnice, Poldnice, Miawki, Żytnie Baby, Żytnice, Rżane Baby, Rżanice, Reżnice, Żytnie Panny).


Funkcje psychiczne – uczucia, odczucia:


Patron dla:


Romanse:
Bogini Obile najbardziej ze wszystkich bogów podobał Rgiełc, z nią miał potajemne zbliżenia. Obiła za wszelką cenę chciała zdobyć dla siebie część niw do władania. Ponieważ Rgiełc nie chciał jej pomóc, w końcu przestała mu ulegać.


Wrogowie:


Przyjaźnie:


Co dobrego lub złego darował, zrobił ludziom:


Przynależny Miesiąc:


C.D.N.


Źródło artykułu – Czesław Białczyński

Czesław Białczyński. Polecane księgi o mitologi Słowian, Istów i Skołotów –
„Księga Tura” i „Księga Ruty”

 


kolovrat1


Tyny podległe
Tumowi Rajka-Rui

Bogowie Żywiołów:
1. Tyn Sporów-Grubów:
Spor, Sporza-Śrecza, Wołos, Rosza, Rada-Zboża
2. Tyn Simów:
Sim, Siemia-Matka Ziemia, Skalnik, Ziemiennik, Obiła

Bogowie Mocy:
3. Tyn Prowów:
Prowe, Czstnota, Prawdziwc, Sądza
4. Tyn Bożebogów-Ubożów:
Bożebóg, Uboża, Boda, Warza-Cica
5. Tyn Rgłów-Rogalów: 
Rgieł, Reża, Rgiełc, Żywia-Siwa


kolovrat1

TYN RGŁÓW (ROGALÓW)
Mogtowie


Przynależność:
Twer Swąta, Trzem Białobogi, Tum Ruji, Tyn Rogalów


Członkowie rodu:
Rgieł, Reża, Rgiełc, Żywia-Siwa


Główność:
jednogłowy


Główny przybytek, miejsce przebywania:
Ziemia, Wela, Niebo


Atrybuty żywe:
Trześnia (Wiśnia) i Orzech (Włoski, Bukowy, Dębowy), Borsuk, Wróbel, Chrabąszcz, Trawa, Pokrzywa, Proso i Żyto, Łubin i Gryka  oraz Dżdżownica.


Kamień:
Kryształ Solny


Minerał:
Sól kamienna, solanka


Rzecz:
Polewka i Chleb (Placek-Podpłomyk) oraz Mąka


Maści (barwy):
Zielonożółta


Czerty i rezy (liczby):
Czerta 8, Liczba 8


Taje (guzły) i gramoty (zapisy, sjenowity, wici):
Taja Ż, Gramota p


Niwa (symbol):
Niwę Kłosa


Tyn:
Solny Tyn


Miesiąc:
Wrzesień (Werszeń)



Wieńce i ofiary:
Proso i Żyto, Łubin i Gryka


Obrzędowy wypiek (potrawa, obiad – potrawa obiata):
Prokur – obrzędowy chleb pszeniczny


kolovrat1


 Czesław Białczyński. Polecane księgi o mitologi Słowian, Istów i Skołotów – „Księga Tura” i „Księga Ruty”

kolovrat1


RGIEŁC


Znaczenie mian i imion oraz przydomków, i ważniejsze pojęcia wywodzone z jego miana: Rgiełc nosi przydomki Rżec, Rogołec i Kiełt. Miano Rgiełc i Rżec określa syna Rgła, a znaczenia związane z tym imieniem omówiono przy opisie Rgła i Reży.

Gromada mików uważała, że przydomek Kiełt określał Wołosa lub Rgła-Rogła, a nie Rgiełca. Niektóre kapiszty przyjmują, że do Rgiełca odnosi się miano Keltna, przypisywane na Załabiu, Połabiu, Łużycach, w Bodenii, Czechach i na Słowacji bogini Śreczy-Cetnie.

Tu przyjęto dla Rgiełca przydomek Kiełt, różny zarówno od Cetny-Keltny (Śreczy), jak i od Kłąba-Klimby (Wołosa). Przydomek ten wskazuje boga odpowiedzialnego za kiełkowanie – wschodzenie zarodków, kłębienie się – wzrastanie, jednocześnie kłującego, posiadającego kły – rogi albo zębiska (żelazne zęby – które niektórzy przypisują raczej Rgłowi), kiełtającego się – chwiejnego, zwieńczonego wysokim czubem – kołtunem, kiełzającego, czyli podobnie jak Krodo, ukrócającego (zwłaszcza tych, którzy depczą i niszczą zasiewy oraz uprawy), a także skiełzłego – wilgotnego, może Śliskiego (kiełzko – ślisko). Określenie Kiełt oznacza także cały krąg pojęć związanych z kłodą, Kłódzią Swąta, kołkiem – drągiem i kołem – okręgiem.

Inne nawiązania prowadzą do takich pojęć, jak: kłusować, kłosić, skłaniać się, składać, kłaść (kład-skarb), kłącze, kłaki, kłobuczenie (kołbuk, kłobuk – pączek, dzwonek, kołpak). Wołos był ojcem bogunów Kłobuków, wspomagających Spora.

Przydomek Rogołec wskazuje, że rogi Rgiełca miały galisty – kolisty kształt przypominający rogi baranie, jest to nawiązanie zarówno do symbolu słonecznego (baran) jak rdzenia reg oznaczającego żyto (zboże w ogóle). Inny jeszcze krąg wyrasta z nawiązania do galić – ogołacać, oczyszczać.

Istyjski odpowiednik Rgiełca to Łaukosarg – opiekun łąk i zbóż.


„Kolejnymi dziećmi Rgła, posiadanymi przezeń z Reżą i będącymi z tego powodu bogami Czystej Krwi, są Rgiełc i Żywią. Rgiełc nosi przydomki Rżeć, Rogołec i Kiełt, Żywią zaś przyjmuje miana Żwi-Żniwy, Siwej i Krodo-Kurcho. Główna świątynia Reży (i jej dzieci) znajduje się w Rowokole w ziemicy Pomorzan Odrzańskich, z plemienia Smołdów. Rgiełc jest Panem Roli i Władcą Ziemi Uprawnej, Panem o Żelaznych Zębach. Przedstawiany jest ze Złotą Motyką albo ze Złotym (Żelaznym) Radłem-Oradłem. Jego pomocnicami są Południce, strzegące upraw. Bóg ten często pokazuje się w towarzystwie swojej matki Reży ze sforą Siedmiu Czarnych Psów, rozszarpujących na strzępy każdego, kto niszczy w trakcie kwitnienia pola, zasiewy i łąki. To Rżeć nauczył ludzi uprawiać cztery zboża przyniesione z Nieba przez cztery boginie.”

„Syn Runów Ciosno-Turupit długi czas nachodził Obiłę, kiedy jeszcze była wolna i nie wiedziała, czym będzie władać. Nie chciała mu za bardzo ulec, bo jej się najbardziej ze wszystkich bogów podobał Rgiełc. Dozwalała też Rgiełcowi na potajemne zbliżenia. Z ich związku narodziła się strzegąca później Konopnych Zagonów Konopielka.”

Obiła za wszelką cenę chciała zdobyć dla siebie część niw do władania. Uparcie walczyła o swój skrawek zarówno z Ziemiennikiem, jak i z własnym ojcem, Simem. Również Wodowie nie bardzo chcieli ją wpuścić w swoje niwy, zwłaszcza że zamierzyła odebrać Wadzie Płytkowodzia i Bagniska. Ponieważ Rgiełc nie chciał jej pomóc, w końcu przestała mu ulegać.”


kolovrat1


 Czesław Białczyński. Polecane księgi o mitologi Słowian, Istów i Skołotów – „Księga Tura” i „Księga Ruty”


24 myśli nt. „Bóg Rgiełc

  1. Pingback: Bogini Żywia-Siwa | Wiara Przyrodzona

  2. Pingback: Bogini Reża | Wiara Przyrodzona

  3. Pingback: Bóg Rgieł | Wiara Przyrodzona

  4. Pingback: Bogini Warza-Cica | Wiara Przyrodzona

  5. Pingback: Bogini Czsnota | Wiara Przyrodzona

  6. Pingback: Bogini Boda | Wiara Przyrodzona

  7. Pingback: Bogini Sądza | Wiara Przyrodzona

  8. Pingback: Bogini Siemia-Matka Ziemia | Wiara Przyrodzona

  9. Pingback: Bogini Obiła | Wiara Przyrodzona

  10. Pingback: Bóg Bożebóg | Wiara Przyrodzona

  11. Pingback: Bóg Prawdziwc-Prawota | Wiara Przyrodzona

  12. Pingback: Bóg Prowe | Wiara Przyrodzona

  13. Pingback: Bóg Ziemiennik | Wiara Przyrodzona

  14. Pingback: Bóg Sim | Wiara Przyrodzona

  15. Pingback: Bóg Wołos | Wiara Przyrodzona

  16. Pingback: Bóg Skalnik | Wiara Przyrodzona

  17. Pingback: Bogini Rada-Zboża | Wiara Przyrodzona

  18. Pingback: Bogini Rosza | Wiara Przyrodzona

  19. Pingback: Bóg Wodo-Wełm | Wiara Przyrodzona

  20. Pingback: Bóstwo Gaj-Ruja | Mitologia Słowian - Wiara Przyrodzona

  21. Pingback: Bóg Polel-Sowica | Wiara Przyrodzona

  22. Pingback: Bogini Uboża | Wiara Przyrodzona

  23. Pingback: Opisanie Zduszów-Demonów – mitologia Słowian | Słowianie - Wiara Przyrodzona

  24. Pingback: Bogini Sporza-Śrecza | Słowianie - Wiara Przyrodzona

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s