Bogini Chorsawa


Córka Chorsa i Chorsiny. Zajmuje się wszelkimi urokami, czarami, kuszeniem, obrzędy i ryty, w tym tany i czerty, ustrojenie, stroje, suknie, zbytek-wystrój. Szatana – Pani Czarów i Uroków, Władczyni Czert oraz Pani Tanów.



kolovrat1

CHORSAWA

Bogini Małych Mogtów (Bogów Mocy)

Ród: Chorsów-Ksnów-Ksińców


Przynależność:
Twer Swąta, Trzem Czarnogłowa, Tum Jesze-Yassa, Tyn Ksnów.


Zajmowany krąg:
Siódmy Krąg

Pochodzenie:
Córka Chorsa i Chorsiny


Związki:


Rodzeństwo:
Brat Chorsiniec – syn Chorsa i Chorsiny.

 Dzieci:
Chtota-Chcica, córka Polela-Sowicy i Chorsawy. Była bezwzględną, żarłoczną, nigdy nienasyconą, a wielce szkaradną bliźniaczą duszą Pychy.


Postacie-wcielenia (równe miana):
Chorsowica, Czara-Szatrja, Szałna-Łuna.


Inne nazwania jego osoby (przydomki):
Dziewonia, Ziewonia, Dzieńwonia, Kusza, Luna, Czur, Szałtana, Szaleja, Szołma, Szatana – Pani Czarów i Uroków, Władczyni Czert oraz Pani Tanów.


Funkcja (zakres działania):
Wszelkie uroki, czary, kuszenia, obrzędy i ryty, w tym tany i czerty, ustrojenie, stroje, suknie, zbytek-wystrój.


Narzędzia czarowne – oznaki władzy – ubiór:
Zaczarowana Piszczałka i Czarowna Czarka, oraz Srebrny Sierp- Sierprzyc.


Pomocnicy (Stworze – bogunowie):
Łojmy (Łamje, Ławmy, Laumy, Łamie, Łajmy, Łoskotnyce, Łoskotnichy, Kazytki, Lamie, Łaumy).


Istoty towarzyszące, ich przejawy:


Romanse:


Wrogowie:


Przyjaźnie:
.


 Funkcje psychiczne, uczucia, odczucia:


  Patron dla:


Wygląd:


Współczesny atrybut:


 Co dobrego lub złego darował, zrobił ludziom:


Przynależny Miesiąc:
Listopad


kolovrat1


Źródło:
Czesław Białczyński. Polecane księgi o mitologi Słowian, Istów i Skołotów – „Księga Tura” i „Księga Ruty”

kolovrat1


Tyny podległe
Tumowi Jesze-Yessa

Bogowie Żywiołów:
1. Tyn Runów
Perun, Perperuna, Perunic, Turupid-Ciosno, Łysk-Ysk-Porenut
2. Tyn Warów (Żgwiów)
Swaróg, Swara, Swarożyc, Denga, Watra

Bogowie Mocy:
3. Tyn Ładów:
Łado, Łada, Ładziw-Diw, Gogołada
4. Tyn Chorsów:
Chors, Chorsina, Chorsawa, Chorsiniec (Księżyc)
5. Tyn Rodów:
Rod, Rodżana, Rada-Rodzica, Rudź


kolovrat1


Tyn Ksnów-Chorsów
Mogtowie


 Przynależność:
Twer Swąta, Trzem Czarnogłowa, Tum Jeszy, Tyn Ksnów


Członkowie rodu:
Chors-Książ, Chorsina-Księża, Chorsawa, Chorsiniec (Księżyc)


Główność:
jednogłowy


Główny przybytek, miejsce przebywania:
Ziemia, Wela, Niebo


Atrybuty żywe:
Olcha i Dereń (Świdwę), Łasica i Kot, Kruk, Dziurawiec, Chrzan, Dzwonki, Pokrzyk i Piołun, Majka Pryszczel (Kantarydyna).


Kamień:
Kamień Księżycowy


Minerał:
Cyna


Rzecz:
Kadzidło i Knysze (Pierogi)


Maści (barwy):
Biało-Błękitna


Czerty i rezy (liczby):
Czerta 2, Liczba 20


Taje (guzły) i gramoty (zapisy, sjenowity, wici):
Taja H, Gramota c


Niwa (symbol):
Niwa Księżyca, Łódź


Tyn:
Dwór Cynowy


Miesiąc:
Listopad


Wieńce i ofiary:
Dzwonki, Pokrzyk i Piołun.


Obrzędowy wypiek (potrawa, obiad – potrawa obiata):
Knysze.


kolovrat1


CHORSAWA


Znaczenie mian i imion oraz przydomków, i ważniejsze pojęcia wywodzone z jego miana:

Soł – sow

Chorsawa ma wtórne miana Chorsowicy, Czary-Szatrii i Szałny-Łuny. Do imienia tej bogini odnoszą się wszystkie odniesienia związane z rdzeniem chors. Drugi człon jej imienia głównego, sawa, wiąże się z kolei z dwojakim znaczeniem płynącym od przydomka Swarożyca-Soł. Przydomek sol (sou, sow) znaczy: świecić, błyszczeć jak słońce, słoneczny blask, słać, wysyłać, posyłać blask, czyli dawać żar (chor-gor). Rdzeń ten ma jednak także znaczenie mokry, wilgotny, wodny, bagienny, co nawiązuje do żeńskości bogini, jej płci, rządzenia pływami wód i płodnością kobiet. Z drugiej strony to dwójznaczenie bierze się również z mitu o Swarożycu-Słońcu, którego pałac został przez Chorsa ukryty na dnie morza. Swarożyc każdego wieczora wracając do swego zamyku obmywa się w morzu i wstając czyni to samo, jest więc gorący i mokry jednocześnie, sypia też na dnie morza, pod wodą. W przydomku Chorsowica drugi człon miana nawiązuje do sowitości bogini, czyli obfitości, krągłości jej kształtów, obfitości darów, jakie zsyła na wybranych, oraz do mitu, który każe jej być kochanką Sowicy-Polela, jedną z bogiń Ciemności (Podziemia, Zaświatów, Nawi).

czar

Przydomek Czara podkreśla żeńskość bogini, albowiem czara to naczynie obrzędowe, napełniane w specjalnym rytuale spermą, mlekiem i miodem oraz wywarami odurzającymi. To także nawiązanie do czar – oczarowywać, czarować – kreślić czerty (czarati -znaki magiczne), czarziti (starosł.) – kreślić, czara (czes.) – linia, kurti (litew .) – działać, czara (awest.) – środek, krnoti (ind.) – działa, krtja – czary, czarny – barwy ciemnej, czerwony – krwawy, czar – rzucanie zaklęć i stosowanie magii, czart – ciemny demon, czarownica, czarodziej – kapłani rodu Chorsów. Czarownice i czarownicy oraz czarodzieje i czarodziejki to dwie gromady kapłańskie świątyń Chorsów-Ksnów. Postać bóstwa była znana Rusi jako Czur (rodzaj męski pochodzi z okresu zdominowania pocztów bogów przez pierwiastek męski), a jej imię w późniejszych wiekach określało znaczenia: zamawiać, czarować, wara, a kysz, bronić się zaklęciem itp.

Szatrzyć, szata, Szatana

Dokładnie niemal to samo znaczenie ma przydomek Szatrja. W języku słoweńskim przechowało się znaczenie szatrija – czary, oszatrati – oczarować. W czeskim setfiti – baczyć, w staropolskim szatrzyć się – uważać. Także szawiać – poruszać się, pomykać, chwiać, tańczyć (taniec obrzędowy w kole ku czci Szatrii -szał), szawina – jałowiec, szata, szatka, szatno – suknia (dawniej strój obrzędowy kapłanki-czarownicy Szatrii-Czary, na który składała się również chusta okrywająca głowę), czeska i łużycka nazwa chusty (chusteczki) – szatek, zachowane również obocznie w skrzatek – bogun w czapce na głowie, szatar-czatar (czadra) – namiot, szaławiła – nawiedzony, opętany. Wielka świątynia Czary-Szatrii znajdowała się na Litwie, na Górze Szatja. Ważny i zastanawiający jest kolejny irański odnoślk i związek imienia bogini Chorsawy (w ogóle całego rodu) poprzez Szatrję z indo-irańską mitologią i boginią Szataną (Sataną, hinduską Sati) znaną Scytom, a także dzisiejszym Osetyńcom, Bałkarcom i Nartom. Zachowały się jej scytyjskie wizerunki na złotych pasach i rytache. Jej uroczysko znajdowało się w pobliżu Światliszza Roda i Rodżany nad Rosią. Szatana była związana z Amazonkami oraz kultem księżycowym.

Ostatni przydomek, Łuna, nawiązuje do szału wywoywanego czarownym tanem i napojami oraz sprowadzanego czarami, a także do blasku – łuny. Łuna (łac. luna księżyc, grec. lychnos – światło), miano przypisane księżycowi przez Wschodnich Słowian, jest w istocie mianem siostry Chorsińca Chorsawy. Według wschodnich kapiszt i świątyń Chorsa to Czara-Łuna płynie w swej srebrnej łodzi nad Ziemią, a nie Chorsiniec. Jej istyjską odpowiedniczką jest bóstwo Krukis.


Chorsawa-Czara otworzyła zaklęciem bramę tumu i drzwi Komnaty Uczt, gdzie zamknięto Miesiąców w trakcie biesiady. By się im przypodobać oraz uśpić ich czujność, Chorsina oczarowała ich tańcem. W końcu Księżyc spoił Grudę, Prosina, Sekela i Marżyka czarownym napojem przygotowanym zawczasu przez siostrę i w kołyszącym rytmie grzechotek wywiedziono ich przed tum. Tutaj wpakowano Kostromnych Miesiąców do srebrnej łodzi Chorsińca i uśpionych powieziono w okolicę tumu Jeszy. Tam pokonano jedyną jeszgonicę, pilnującą bramy Spadrzę, i tym samym, przebiegłym sposobem zapanowano nad Werszeniem, Pązdrem oraz Grazem. Zakląwszy kolejnych trzech Miesiąców grzechotkami, bębenkami i piszczałką Chorsowie wpakowali ich na srebrną łódź Księżyca-Chorsińca i podpłynęli pod Złoty Tum Rujewita. Żgwiowie postępowali bardziej gwałtownie, wydzierając Miesiąców z ich wiosennego i letniego ukrycia.


Gdy zaś chodzi o pozostałych przy życiu Chorsawę i Chorsińca-Księżyca, będących w ogólnym mniemaniu Gromady Gromad (najwyższej rady kapłanów wszej Słowiańszczyzny) jedynymi ocalałymi dziećmi Chorsa i Chorsiny, to spędzają oni czas wędrując w swoich srebrnych łodziach nad Ziemią i Welą. Tyle że nad Welą świecą troje z rodu: Chors, Chorsina i Chorsawa, a nad Ziemią tylko sam Księżyc, który na trzy dni każdego miesiąca odwiedza swój ród na welańskiej niwie. Wtedy go też na Ziemi nie widać.


Także nie ma zgody co do tego, co widać z Ziemi na Sklepieniu Niebieskim. Jedni mówią, że to Chorsiniec-Księżyc w trzech postaciach: Nowego, Pełnego i Wycharsłego. Drudzy wyrażają sąd płynący ze świętych opowieści; twierdzą oni, że tylko Chors ma pełne oblicze, Chorsiniec był cięty przez pół mieczem Perunica, Chorsawa miała wyżarty przez potwora bok i jawi się jako sierp krzywa, zaś Chorsina ma skórę siną i gdy nadchodzi, jest dla oczu ludzkich niewidzialna.


kolovrat1

Źródło:
Czesław Białczyński. Polecane księgi o mitologi Słowian, Istów i Skołotów – „Księga Tura” i „Księga Ruty”

29 myśli nt. „Bogini Chorsawa

  1. Pingback: Bogini Watra | Wiara Przyrodzona

  2. Pingback: Bogini Łada | Wiara Przyrodzona

  3. Pingback: Bogini Gogołada | Wiara Przyrodzona

  4. Pingback: Bogini Chorsina | Wiara Przyrodzona

  5. Pingback: Bóg Swarożyc | Wiara Przyrodzona

  6. Pingback: Bóg Łado | Wiara Przyrodzona

  7. Pingback: Bóg Ładziw | Wiara Przyrodzona

  8. Pingback: Bóg Chors | Wiara Przyrodzona

  9. Pingback: Bóg Chorsiniec | Wiara Przyrodzona

  10. Pingback: Bóg Swaróg | Wiara Przyrodzona

  11. Pingback: Bóg Porenut | Wiara Przyrodzona

  12. Pingback: Bóg Turupit-Ciosno | Wiara Przyrodzona

  13. Pingback: Bogini Denga | Wiara Przyrodzona

  14. Pingback: Bóg Pierun-Perun | Wiara Przyrodzona

  15. Pingback: Bogini Perperuna | Wiara Przyrodzona

  16. Pingback: Bóg Perunic | Wiara Przyrodzona

  17. Pingback: Bogini Swara | Wiara Przyrodzona

  18. Pingback: Bóg-Bogini Jesza-Jessa | Wiara Przyrodzona

  19. Pingback: Bóg Rod | Wiara Przyrodzona

  20. Pingback: Bogini Rodżana | Wiara Przyrodzona

  21. Pingback: Bogini Rada Rodzica | Wiara Przyrodzona

  22. Pingback: Bogini Rudź | Wiara Przyrodzona

  23. Pingback: Bogini Żywia-Siwa | Wiara Przyrodzona

  24. Pingback: Ogólne opisanie Weli – mitologia Słowian | Wiara Przyrodzona

  25. Pingback: Bogini Zmora | Wiara Przyrodzona

  26. Pingback: Bóg Weles | Wiara Przyrodzona

  27. Pingback: Bóg Polel-Sowica | Mitologia Słowian - Wiara Przyrodzona

  28. Pingback: Sławiańska Wielka Noc | Wiara Przyrodzona

  29. Pingback: Bóg Mor | Wiara Przyrodzona

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s