Czarnówko. Największa nekropolia w Europie Środkowej


Największa nekropolia w Europie Środkowej Czarnówko, gmina Nowa Wieś Lęborska.

Muzeum w Lęborku może poszczycić się posiadaniem w swoich zbiorach jednej z największych kolekcji cennych i unikatowych przedmiotów pozyskanych w wyniku wieloletnich badań wykopaliskowych prowadzonych na rozległym, wielokulturowym cmentarzysku w Czarnówku w powiecie lęborskim.

Birytualne cmentarzysko ludności kultury pomorskiej, oksywskiej i wielbarskiej oraz z okresu wczesnego średniowiecza w Czarnówku, stan. 5 jest w tej chwili największą, całkowicie przebadaną nekropolią z późnej starożytności w Europie Środkowej, mającą kluczowe znaczenie dla archeologii Europy Środkowej i północnej.

Pierwsze badania wykopaliskowe na tym cmentarzysku przeprowadziła od roku 1973 do roku 2000 mgr Dorota Rudnicka z Muzeum Archeologicznego w Gdańsku. Łącznie podczas 17 sezonów badawczych rozpoznano obszar ok. 50 arów, na których zarejestrowano 443 groby (szkieletowe i ciałopalne).



5203610edb9e7_o,size,933x0,q,70,h,648318


Od 2008 roku prace badawcze na stanowisku w Czarnówku koordynowane były przez Muzeum w Lęborku, a ich kierownikiem była mgr Agnieszka Krzysiak. W ciągu pięciu sezonów badawczych przebadano kolejnych 180 arów w ścisłych granicach nekropoli oraz 66 arów poza jej obrębem, gdzie zadokumentowano relikty osadnictwa z okresów halsztackiego, przedrzymskiego, wpływów rzymskich i wczesnośredniowiecznego. Łącznie na stanowisku w Czarnówku zarejestrowano, wyeksplorowano i zadokumentowano niemal 3000 obiektów archeologicznych, w przeważającej większości grobów szkieletowych z pierwszych wieków naszej ery, a także ogromną liczbę zabytków (niemal 5000 artefaktów, oraz ok. 1000 naczyń glinianych i ich fragmentów), nieporównywalną z żadnym innym cmentarzyskiem starożytnym z ziem polskich.

Na podstawie pozyskanych źródeł uściślono, że przedmiotowe stanowisko to osady i punkty osadnicze z okresu halsztackiego, przedrzymskiego, wpływów rzymskich i wczesnego średniowiecza oraz cmentarzysko KP, KO, KW i WŚ (udokumentowano również pojedyncze groby z późnej epoki kamienia, wczesnej epoki brązu i okresu wędrówek ludów).


Zasięg nekropolii w terenie obliczony został na ok. 240 arów tj. 2,4 hektara. Przeważająca większość zbadanych obiektów to groby szkieletowe z pierwszych wieków naszej ery. W sumie od 1973 roku na stanowisku znalezionych zostało ok. 3000 obiektów, z których wydobyto pokaźną liczbę unikatowych, zabytkowych przedmiotów stanowiących przede wszystkim wyposażenie grobów.

Niemal wszystkie przedmioty zabytkowe z tego cmentarzyska znajdują się w tej w chwili w zbiorach Muzeum w Lęborku, które poniosło wszelkie koszty konserwacji, rekonstrukcji i dokumentacji pozyskanych od 2008 roku zabytków. Rekonstruowanie i opracowywanie zbiorów trwa nieprzerwanie od chwili wznowienia prac badawczych w terenie w 2008 roku. Imponująca ilość a także unikatowość i atrakcyjność pod względem naukowym zgromadzonego materiału archeologicznego zainteresowała najznamienitszych polskich naukowców z różnych ośrodków badawczych. Dzięki zawiązanej współpracy, m. in. z Uniwersytetami w Łodzi, Warszawie, Gdańsku oraz Państwowym Muzeum Archeologicznym w Warszawie, Muzeum w Lęborku pozyskało środki finansowe z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego na opracowanie i publikację materiałów cmentarzyska w Czarnówku.

O wyjątkowym charakterze stanowiska stanowią zróżnicowane formy szkieletowego i ciałopalnego obrządku pogrzebowego oraz bogactwo wyposażeń grobowych, między innymi obecność licznych przedmiotów prestiżowych (złota i srebrna biżuteria, także nieznanych dotychczas typów, importy rzymskie, jak np. fragmenty cennych i rzadko występujących w tej części Europy pucharów srebrnych), umożliwiające dobrze udokumentowaną analizę stratyfikacji społecznej grup użytkujących tę nekropolę, a także masowe występowanie zabytków standardowych. Wśród grobów odkrytych w Czarnówku jest kilka z pochówkami elitarnymi, nawiązującymi do tzw. grobów książęcych. Omawiane cmentarzysko dostarczyło wielu materiałów zabytkowych, które będą miały bardzo istotne znaczenie dla badań nad chronologią okresu przedrzymskiego i wpływów rzymskich. Należy podkreślić, że staje się możliwe prześledzenie jego ciągłości użytkowania i przemian w obrzędowości funeralnej w poszczególnych fazach użytkowania cmentarzyska przez z górą 1500 lat!.


https://www.okruch-zlota.eu/informacje-ogolne/najwieksza-nekropolia-w-europie-srodkowej-czarnowko-gm-nowa-wies-leborska/


Wykopaliska Czarnówko. Archeolodzy odnaleźli prawdziwe skarby. Czterdzieści lat po odkryciu starożytnego cmentarzyska w Czarnówku, archeolodzy kończą tam wykopaliska. Na 2,5-hektarowym obszarze znaleziono tysiące przedmiotów.

Czterdzieści lat temu mieszkaniec Czarnówka, przy rozbudowie budynku, natrafił na tzw. popielnicę, czyli naczynie, w którym przedstawiciele w tym akurat przypadku kultury oksywskiej, czyli z II wieku przed naszą erą, chowali swoich zmarłych. Z popielnicy wysypały się szczątki kostne oraz żelazny grot czy metalowe okucia od włóczni.

– Od tamtej pory, choć nie systematycznie, stanowisko było badane przez pracownicę gdańskiego Muzeum Archeologicznego, a od 2008 roku przez nasze muzeum – mówi Agnieszka Krzysiak z Muzeum w Lęborku.

Wykopaliska Czarnówko. Stanowisko ma powierzchnię 2,5 ha. W tym roku, do połowy sierpnia, zostanie przebadane całkowicie.

– To dwudziesty sezon badawczy na tym stanowisku i czterdziestolecie jego odkrycia. Czyli odpowiednia data, żeby zakończyć – mówi Agnieszka Krzysiak.

Wykopaliska Czarnówko. Przez te wszystkie lata prac w Czarnówku, archeolodzy dużo dowiedzieli się o tym miejscu. – Jesteśmy w stanie powiedzieć m.in. gdzie przebiegają granice cmentarzyska – mówi Krzysiak – Wiemy na pewno, że na tym stanowisku znajdowało się około 3 tysięcy grobów z różnych kultur: wielbarskiej, oksywskiej, pomorskiej i ze średniowiecza. Myślę, że odnaleziono tu w sumie około 9 tysięcy zabytków.

Wykopaliska Czarnówko. Archeolodzy odnaleźli prawdziwe skarby.


Czar-0-800x516


Jak zapewnia Agnieszka Krzysiak w Czarnówku odnaleziono największe cmentarzysko w Polsce. – Ostatnie pochówki na tym cmentarzysku pochodzą z XII wieku naszej ery. A najstarszy znaleziony grób pochodzi z epoki neolitu (Neolit preceramiczny – wczesny okres neolitu trwający od IX/VIII tysiąclecia p.n.e. do VII/VI tysiąclecia p.n.e.). To jest koło 4 tys. lat użytkowania tego miejsca jako nekropolii.

Tegoroczne znaleziska na wykopaliska Czarnówko to m.in. nieograbiony grób, w którym znaleziono kolię z paciorków szklanych i bursztynowych. Do tego zapinki pokryte w całości srebrnymi i złotymi foliami. Przez te wszystkie lata znaleziono tam m.in. okucia do pasków, misternie wykonywane ozdoby, broń, popielnice używane do chowania zmarłych czy mnóstwo innych rzeczy. – Najprawdopodobniej wszystkie groby były w tym miejscu tak bogato wyposażone, ale wiemy że w 95 procentach zostały już przed wiekami zrabowane. – mówi Krzysiak.


http://lebork.naszemiasto.pl/artykul/wykopaliska-czarnowko-archeolodzy-odnalezli-prawdziwe,1958424,artgal,t,id,tm.html

 

1 komentarz do “Czarnówko. Największa nekropolia w Europie Środkowej

  1. Cititi si citati , vă rog si studiile de arheologie din ROMANIA ! Poate vă ajută ! ”Cetatea eneolitică ” de la SANTANA ( jud ARAD ) vă spune ceva ? Are peste 100 de ha situl arhelogic !

    Polubienie

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s