Bogini Czsnota


Czsnota córka Czarnogłowa i Białobogi. Jest strażniczką i opiekunką cnót, chwały, sławy, czci. Wynagradza cierpliwym, oczekującym i samotnym. Pani Czci i Cnót, Pani Sławienia, Wysławiająca, Pani Czystości i Oczekiwania, Pani Samotności, Pani Cierpliwa, Pani Ciernia, Pani Cierpienia, Bogini Czysta, Matka Dziewicza, Pani Dziewictwa i Cnoty, Pani Wstydu.



kolovrat1


CZSNOTA

Ród: Prowowie (Czystowie)


Zajmowany krąg:
Piąty Krąg


Pochodzenie:
Córka Czarnogłowa i Białobogi (Dzięgle-Działowie)


Związki:
Żona-siostra Prowego


Dzieci, potomkowie:
Prawdziwc jest synem (córką) Prowego i Dziewanny, albo Prowego i Czstnoty.


Postacie-wcielenia (równe miana):
Czstnota-Cna, Czstnota-Pirwa i Czstnota-Czela


Inne nazwania jego osoby (przydomki):
Czołna-Chwała zwana też Sławą – Pani Czci i Cnót, Sławuna, Pani Sławienia, Wysławiająca, Pani Czystości i Oczekiwania, Pani Samotności, Pani Cierpliwa, Pani Ciernia , Pani Cierpienia, Bogini Czysta, Matka Dziewicza, Pani Dziewictwa i Cnoty, Pani Wstydu.


Funkcje, zakres działania:
Jest strażniczką i opiekunką cnót, chwały, sławy, czci. Wynagradza cierpliwym, oczekującym i samotnym.


Narzędzia czarowne – oznaki władzy:
Trójkąt i Złoty Wieniec oraz szatę białą tak jak jej syn Prawic.


Pomocnicy (Stworze – bogunowie):
Dobrochoty (Dobrochty, Dobroszęta, Dobrożiły, Dobrodzieje, Księżoludki, Pełniczki)


Funkcje psychiczne – uczucia, odczucia:


Patron dla:


Romanse:


Wrogowie:


Przyjaźnie:


Co dobrego lub złego darowała, zrobiła ludziom:


Przynależny Miesiąc:


C.D.N.


Źródło artykułu – Czesław Białczyński

Czesław Białczyński. Polecane księgi o mitologi Słowian, Istów i Skołotów –
„Księga Tura” i „Księga Ruty”

 


kolovrat1


Tyny podległe
Tumowi Rajka-Rui

Bogowie Żywiołów:
1. Tyn Sporów-Grubów:
Spor, Sporza-Śrecza, Wołos, Rosza, Rada-Zboża
2. Tyn Simów:
Sim, Siemia-Matka Ziemia, Skalnik, Ziemiennik, Obiła

Bogowie Mocy:
3. Tyn Prowów:
Prowe, Czstnota, Prawdziwc, Sądza
4. Tyn Bożebogów-Ubożów:
Bożebóg, Uboża, Boda, Warza-Cica
5. Tyn Rgłów-Rogalów: 
Rgieł, Reża, Rgiełc, Żywia-Siwa


kolovrat1TYN PROWÓW
Żywiołowie


Przynależność:
Twer Swąta, Trzem Białobogi, Tum Ruji, Tyn Prowów


Członkowie rodu:
Prowe, Czsnota, Prawdziwc-Prawota, Sądza


Główność:
jednogłowy


Główny przybytek, miejsce przebywania:
Ziemia, Wela, Niebo


Atrybuty żywe:
Brzost i Brzoza Biała, Ryś, Cietrzew, Powój, Bratek, Ruta, Karabus


Kamień:
Kryształ Górski


Minerał:
Magnetyt


Rzecz:
Kwarc


Maści (barwy):
Różowa


Czerty i rezy (liczby):
Czerta 1, Liczba 1


Taje (guzły) i gramoty (zapisy, sjenowity, wici):
Taja C, Gramota b


Niwa (symbol):
Niwa Tronu


Tyn:
Kryształowy Dwór


Miesiąc:


Wieńce i ofiary:
Powój, Bratek, Ruta


Obrzędowy wypiek (potrawa, obiad – potrawa obiata):
Prosiniec (pieczywo), rosół (potrawa), rostruchan-roztuchan (napój)


kolovrat1


 Czesław Białczyński. Polecane księgi o mitologi Słowian, Istów i Skołotów – „Księga Tura” i „Księga Ruty”

kolovrat1


CZSNOTA


Czstnota to imię dwuczłonowe, gdzie pierwszy człon znaczy czystość, cnotę, cześć, chwałę i ckliwość – słodycz oraz ckliwość – tęsknotę, Drugi człon miana, -nota, nawiązuje do nyć – zawodzić, wyć, tęsknie śpiewać, nucić, umierać (nyja – śmierć).

O przydomku Czstnoty, Pirwa, warto tu powiedzieć ponad to, co powyżej powiedziano w związku z Prowem, że być może było to główne dawne miano tej bogini, ma ono bowiem także po prostu znaczenie: Prwa – żona Prowego.

Cna, czyli cnotliwa, tęskna, czysta, pusta – czcza (odnosi się do jej dziewictwa nigdy nie była zapłodniona, pełna), ckliwa – nudna, ckląca – czekająca, tęskniąca, zacna – godna szacunku, poważana, pełna czci i czczona.

Czela (Czołna-Chwała) wiąże się z jej pierwszeństwem (urodziła się przed Prowem jako Pirwa, a więc na czele wszystkich mocarzy, i razem z Prowem przewodzi im wszystkim) oraz czołzaniem – śliskością (co odkreśla kobiecość bogini). Jednocześnie jest to bogini czuła, ckliwa, a jej prawa są skierowane do ludzi (czel – człowiek, czeladź) – do rodzaju człowieczego jako całości. Człon -łna (-la, -łzna) odnosi się zarówno do jej kobiecości (łona) jak i jaśnienia (łuna), czy płaczu i pustości – łonienia – ronienia, łzawienia. Chwała znaczy dokładnie – cześć, sława, uwielbienie i podziękowanie, ale nie zwykłe, lecz dziękczynienie skierowane do bóstwa (np. „chwała ci, Panie”, „chwała Bogu”). Słowo to jest tożsame ze słowem Sławab i ma pochodzenie indoeuropejskie. Zachowało się w staroislandzkim skval – czcza paplanina, puste słowa, głośna mowa, wołanie.

Z pojęciem chwały wiążą się także pojęcia chwat – dzielny, chwacki – zręczny, chybki – szybki, chwyt – chwytać, uchwyt, chwat – chwytający. Ten ciąg znaczeń nawiązuje bezpośrednio do mitu i postawy Czstnoty, bohatersko (chwacko) broniącej syna, Prawica. W słowie Sława zawiera się z kolei przebogaty ciąg znaczeń związanych zarówno z pojęciem słowa, jak i słońca, słania, posłania, posyłania, przesłania, błogosławieństwa, prawosławia – czyli prawowierności – prawdziwej, prawej wiary i wiernościc. Sławić znaczyło chwalić, wielbić. Sławny był ten, kto był wierny raz danemu słowu, przyrzeczeniu, wierze – czyli prastarej, prawej religii.

Czelny – czołowy, wychodzący na czoło, z uniesionym czołem, posiadający cześć, moc dzielenia na części. Z tym rodzajem śnitki wiąże się zdolność kierowania ludźmi. Z rdzenia czel pochodzą takie pojęcia, jak człowiek, czelność, naczelnik (wychodzący na czoło), czeladź – dawniej cała rodzina razem ze służbą i niewolnikami (także pokolenie), czela – rodzina, ród, także tłum ludzki, czela – wszystkie pokolenia rodu, czeluść – dawniej gęba, otwór, usta, czoło – pagórek, wierzchołek, wzgórze. Poprzez wspólny praindoeuropejski rdzeń kel wywodzi się również z tego słowa pojęcia czółno – łódź wydłubana w pniu (czołn, czlun, łużyckie coln), czułość – wrażliwość, czsnota – cnota, cześć i część, człon – część całości, członeka. Ludzie posiadający w swojej nieci tylko ten rodzaj śnitek to przypuszczalni królowie, wytędze, naczelnicy plemienia, czołowe postacie swego ludu, bogacze.


kolovrat1


 Czesław Białczyński. Polecane księgi o mitologi Słowian, Istów i Skołotów – „Księga Tura” i „Księga Ruty”


33 myśli nt. „Bogini Czsnota

  1. Pingback: Boginie uczuć i losu ludzi | Wiara Przyrodzona

  2. Pingback: Bóg Bożebóg | Wiara Przyrodzona

  3. Pingback: Bogini Uboża | Wiara Przyrodzona

  4. Pingback: Bogini Boda | Wiara Przyrodzona

  5. Pingback: Bogini Warza-Cica | Wiara Przyrodzona

  6. Pingback: Bóg Rgieł | Wiara Przyrodzona

  7. Pingback: Bogini Reża | Wiara Przyrodzona

  8. Pingback: Bóg Rgiełc | Wiara Przyrodzona

  9. Pingback: Bogini Żywia-Siwa | Wiara Przyrodzona

  10. Pingback: O Otchłani na Weli – mitologia Słowian | Wiara Przyrodzona

  11. Pingback: Bóg Prowe | Wiara Przyrodzona

  12. Pingback: Bogini Sądza | Wiara Przyrodzona

  13. Pingback: Bogini Siemia-Matka Ziemia | Wiara Przyrodzona

  14. Pingback: Bogini Obiła | Wiara Przyrodzona

  15. Pingback: Bóg Prawdziwc-Prawota | Wiara Przyrodzona

  16. Pingback: Bóg Ziemiennik | Wiara Przyrodzona

  17. Pingback: Bóg Sim | Wiara Przyrodzona

  18. Pingback: Bóg Skalnik | Wiara Przyrodzona

  19. Pingback: Bóg Wołos | Wiara Przyrodzona

  20. Pingback: Bogini Rada-Zboża | Wiara Przyrodzona

  21. Pingback: Bogini Rosza | Wiara Przyrodzona

  22. Pingback: Bogini Morana-Marzanna | Wiara Przyrodzona

  23. Pingback: Bóg Weles | Wiara Przyrodzona

  24. Pingback: Bogini Nyja | Mitologia Słowian - Wiara Przyrodzona

  25. Pingback: Bóstwo Gaj-Ruja | Mitologia Słowian - Wiara Przyrodzona

  26. Pingback: Bóg Czarnogłów | Wiara Przyrodzona

  27. Pingback: Bogini Białoboga | Wiara Przyrodzona

  28. Pingback: Telawel – mitologia Słowian | Wiara Przyrodzona

  29. Pingback: Bóg Borowił-Leszy | Słowianie - Wiara Przyrodzona

  30. Pingback: O narodzeniu Przestworzy i Przedstworzów | Słowianie - Wiara Przyrodzona

  31. Pingback: Bogini Lesza-Borana | Słowianie - Wiara Przyrodzona

  32. Pingback: Bóg Mor | Słowianie - Wiara Przyrodzona

  33. Pingback: Bogini Sporza-Śrecza | Słowianie - Wiara Przyrodzona

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s